วิธี Freelance ที่ดีและมีศักยภาพ ! เป็นอย่างไร
ตัวผมเองก็ยังไม่ใช่พนักงานรับจ้างอิสระ นะครับแต่หลังจากที่ตัวเองหาทางที่จะเป็น Freelance ที่ดีได้ผมว่า มันไม่ง่ายขนาดที่ทุกคนคิดนะครับ Freelance ฉายเดียวเก่งๆมีน้อยมากๆเลยก็ว่าได้ โดยผมมีทั้งที่ผมสรุปเองแล้วก็เนื้อหาที่ผมเก็บจาก Internet มานะครับ (อังกฤษซะส่วนใหญ่)
- เป็นนักคำนวณที่ดี
โดยส่วนใหญ่แล้ว Freelance มักจะมองว่างานที่ได้รับมอบหมายง่ายสามารถทำได้ แต่ไม่ได้คำนวณว่าจะมี Risk (ความเสี่ยง) อะไรที่จะเกิดขึ้นมั่งซึ่งเอาง่ายๆคุณต้องมีหัวทางด้าน Project Management ไม่มากก็น้อยอยู่ไม่งั้นจะลำบากแล้วท่อใจที่หลังได้ เช่น การวาง Plan , Schedule , Risk , Cost , Profit ต่างๆ - มีความรับผิดชอบ
Freelance ส่วนใหญ่จะขาดความรับผิดชอบอยู่บ้าง สาเหตุที่เคยอ่านก็แตกต่างกันไปผิดสัญญาบ้าง , ตัวเองขี้เกียจบ้าง , เบื่องานบ้าง , คิิดว่าทำได้ แต่พอลองทำจริงแล้วไม่ได้ , และสาเหตุอื่นๆ โดยมีผลจากขาดประสบการณ์บ้าง / ริเริ่มเป็น Freelance , ขาดข้อ 1 ที่ดีอย่างน้อยก็น่าจะมีการพูดคุยให้คนจ้างได้เตรียมตัวบ้าง ให้เขาหาคนมารับช่วงต่อก็ดีกว่าอยู่ๆจะทิ้งงานเลย (เราต้องประเมิณตัวเองได้บ้าง) - มีความสามารถในงานที่ทำ
เช่นถ้ารับจ้างเขียน Web Application เราก็ควรระบุไปเลยว่าเราจะเขียน Web Application ด้วยอะไร PHP เราเคยเขียนจริงรึเปล่ามี Portfolio โชว์เขาไหมหรือมีแค่คำพูดกับความคิดที่ว่าผมทำได้ ? โดยส่วนตัวผมเองก็เป็นแบบลมปากแล้วคิดว่าทำได้นะและครับ 55+ (Portfolio มีนะแต่ไม่ค่อยจ๊าบ) โดยการแข่งขั้นด้านนี้สูงมาก แต่อย่างว่ายิ่งเขียนเยอะใช่ว่าจะเก่งทุกอันหนิเอาเป็นว่าเราโชว์จุดเด่นของงานของเราให้ได้จะดีมากครับ เช่น ระบบเป็น OOP Concept ล้วนๆเป็นต้น (ลูกค้าจะเข้าใจไหมเนี้ย) - หาความรู้ใหม่ๆอยู่ตลอดเวลา
Freelance ที่หาความรู้ใหม่ๆอยู่ตลอดเวลาและสามารถเรียนรู้ Technology ใหม่ๆแล้วเขียนได้ดี จะเรียกงาน + เงินได้มากดังนั้นหาความรู้ใหม่ๆก็อาจจะได้ลาภลอยเลยก็ได้นะ แต่ถ้าไม่อยากหาความรู้ไหมก็ต้องรู้จักต่อยอดความรู้เดิมให้พัฒนาดีๆขึ้นไป - มี Soft Skill ที่ดี
ถ้าพูดถึง Soft Skill พูดอย่างง่ายๆก็คือ บุคลิกภาพ พูด อ่าน เขียน ! อธิบายคนอื่นได้เข้าใจ , มีความน่าเชื่อถือ , พูดชัดเจนฟังง่าย อะไรแบบนี้เป็นต้น มีทักษะเจรจาต่อรองก็เป็นข้อได้เปรียบเหมือนกันนะครับ การนำเสนอก็ถือเป็นทักษะที่ขาดไม่ได้ ! สำหรับการเสนอผลงานที่จะขาย - มีการจัดการที่ดี (Optional)
ในส่วนของการจัดการผมว่ามันสำคัญนะแต่ไม่มีก็ไม่เป็นไร จริงๆ Freelance ก็ควรมีการเก็บ CRM (Customer Relationship Management) นะครับทำให้ลูกค้าอยู่กับเราไปนานๆไม่หนีไปไหน แล้วเราจะได้เข้าใจความต้องการของลูกค้ามากขึ้น แล้วทำประวัติได้ อนาคตเอามาเป็นข้อมูลยังมีอีกหลายอย่างที่น่าจะเอามาเป็นเรื่องการจัดการเช่น Version ของ Software ที่เราส่งมอบให้ลูกค้าถ้าเรามีการทำ Version จะทำให้เรารู้ว่าลูกค้าได้ Version อะไรไปแล้วเรามี Version ใหม่ที่เราทำไว้แล้วไม่ได้ส่งมอบรึเปล่า Bug ตัวนี้เกิดเราจะแก้ใน Version ไหน - การมี Connection !
อย่างว่าถ้าเราีมีเส้นสายงานก็ไหล , พอมีงานก็มีเงิน แต่อย่างว่าไหลมามากๆก็รับไม่ไหว แต่ Connection สำคัญคือ Partner ร่วมหรือคนที่อยู่ในวงการ เช่น ถ้าเราไม่เก่ง User Interface Design ก็ไปหา UI Designer เก่งๆมาช่วยเราแค่นี้เราอาจจะเสียเงินนิดหน่อย แลกกับผลงานอันน่ายอดเยี่ยมทั้ง UI Design แล้วก็ System - ถ้าอยากจะนำคู่แข่งก็ต้องมี Asset และ Automate Tool เยอะๆ
อย่างว่าถึงเิราจะไม่ได้เก่งทุกอย่างแต่ ถ้ามันมีอะไรที่มีให้ใช้ฟรีแล้วนำมาต่อยอดได้ เช่น Website Template , ภาพทิวทัศน์ , Brush ของ Photoshop และอื่นๆที่จะนำมาใช้ในงานได้ จะทำให้คุณได้ผลงานที่ดีได้ โดยเปลื้องเวลาน้อยมากๆ Automate Tool ก็สำคัญอย่างว่าถ้าเรามี Tool ที่ดีเราก็สบายไปกว่าคนที่ไม่มีมาก แต่มันก็ต้องแลกด้วยการเรียนรู้และใช้งานเหมือนกัน เช่น Dreamweaver VS Notepad ในการสร้าง Web Page คุณก็คงรู้ว่าอันไหนช่วยให้งานมันเสร็จเร็วกว่ากัน
ยังมีตัวอย่างอีกหลายอย่าง เช่น Script Open Source ต่างๆที่นำมาต่อเติมใช้ได้อีก หรือ Component ต่างๆก็เป็น Asset นะ - บริการหลังการขายหรือ Customer Service (Optional)
ลูกค้ายอมจ่ายแพงกว่าเพื่อ Customer Service ที่ดีมีอยู่ถมเถมากมายกายกอง แต่อย่างว่าบางงานเขาก็จ้างเรามาแบบครั้งเดียวจบ แล้วกรณีนะครับ แต่ผมว่าถ้าเรามีการทำส่วนตรงนี้ (CRM) ก็จะทำให้ลูกค้าอยู่กับเราไปนาน แล้วก็ชอบใจด้วยและครับ - ทักษะในการควบคุมอารมณ์และแก้ไขสถานการณ์เฉพาะหน้า
ถ้าคุณควบคุมอารมณ์ตัวเองไม่อยู่โอกาส ที่ลูกค้าจะไม่ชอบคุณก็มากต่อให้คุณเก่งแค่ไหน ไม่ช้าถ้าเขาหาคนที่พอๆกับคุณได้เขาก็จะเปลี่ยนใจทันที อย่ามี Ego สูงมากนักแต่จงมีความมั่นใจให้มากๆ ในงานที่จะทำ (ต้องทำได้จริงด้วยนะ) หากมีเหตุการณ์ไม่ขาดฝันเกิดขึ้นจะต้องรู้จักแก้ปัญหาไม่ใช่หนีปัญหา (ข้อนี้จะลดได้หากมีการจัดการความเสี่ยง) - ตรงต่อเวลาและติดต่อได้
ก็คือมีความรับผิดชอบต่อเวลา แล้วควรจะทำให้ตัวเองสามารถติดต่อได้ เพราะเดียวนี้การจ้างงานโดยที่พบกันไม่กี่ครั้งก็มีเยอะแยะมากมาย โดยเราไม่จำเป็นให้ลูกค้าติดต่อเราได้ตลอดเวลาแต่ควรบอกเวลาที่ลูกค้าติดต่อเราได้ และไม่รบกวนเวลาส่วนตัวของเรา เพื่อที่เขาจะได้สอบถาม / เปลี่ยนแปลงแก้ไขอะไรบ้างอย่างได้
นี้คือ 11 ข้อที่ผมลองสรุปมาให้อ่านกันนะครับโดยจริงๆแล้วชีวิต Freelance ยากกว่า 11 ข้อนี้มาก อาจจะมีเรื่องการวิ่งหางานเอง , ปัญหาเกิดการเปลี่ยนแปลงของลูกค้า , การคุยสัญญา , เรื่องเอกสารต่างๆ ดังนั้นก่อนจะเป็น Freelance ขั้นเทพ ก็ต้องมีอย่างน้อยประมาณนี้ก่อนนะครับ โดย Freelance มือใหม่ควรทำ Portfolio ไว้บ้างก็ดีนะครับจะได้มีความน่าเชื่อถือและต่อรองราคาได้มากขึ้นนะครับ
